{ MÁCH MẸ} Bổ xung dinh dưỡng trước khi mang thai để con sinh ra khỏe mạnh, thông minh

Bạn có biết rằng Dinh dưỡng trước khi mang thai là yếu tố vô cùng quan trọng trong việc hình thành, phát triển của thai nhi? Hơn nữa việc ăn uống của mẹ còn có thể tăng chỉ số thông minh của thai nhi, giảm nguy cơ mắc bệnh và béo phì trong tương lai, giúp mẹ sinh nở dễ dàng và phục hồi nhanh hơn hậu sinh? Hãy cùng Longphungdan tìm hiểu để biết cách tạo cho con bạn một khởi đầu tốt nhất trong cuộc đời nhé!
 
Dinh dưỡng hợp lý tạo cho con bạn một khởi đầu tốt nhất trong cuộc đời
            Dinh dưỡng hợp lý tạo cho con bạn một khởi đầu tốt nhất trong cuộc đời

1. Chế độ dinh dưỡng cho vợ chồng chuẩn bị mang thai để bé khỏe mạnh

1.1 Tầm quan trọng của dinh dưỡng trước khi mang thai:

Cha mẹ khỏe mạnh, bổ xung đủ Dinh dưỡng trước khi mang thai là tiền đề quan trọng giúp hình thành một thai nhi khỏe mạnh, thông minh; Dinh dưỡng không đúng và không đủ, đặc biệt đối với người mẹ khi chuẩn bị mang thai ảnh hưởng lớn tới phát triển của con sau này:
Dinh dưỡng không đầy đủ trong thời kỳ mang thai mang lại nhiều rủi ro cho bé
     Nếu thiếu dưỡng chất trước khi mang thai và 3 tháng đầu thai kỳ: con có nguy cơ bị béo phì và mắc bệnh tim mạch sau này;
         Nếu thiếu dưỡng chất ba tháng giữa mang thai: Con có nguy cơ thấp còi;
         Nếu thiếu dưỡng chất ở cuối thai kỳ: Con có nguy cơ đẻ nhẹ cân và mắc bệnh đái tháo đường.
Các loại thực phẩm có lợi cho quá trình mang thai giầu vitamin và khoáng chất
                       Ăn đa dạng các nhóm thực phẩm trong quá trình mang thai
Theo khuyến nghị của FAO/WHO cho người Đông Nam Á năm 2005 thì nhu cầu của phụ nữ trước, trong khi có thai và khi cho con bú như sau:

Nhu cầu dinh dưỡng /ngày

Phụ nữ bình thường

Khi mang thai cần thêm

Khi NCBSM  cần thêm

6 tháng đầu 3 tháng cuối
Năng lượng 2200 – 2600 kcal 360 kcal (Tương đương  1 bát cơm) 475 kcal (Tương đương 2 bát cơm) 505 – 675 kcal  

(Tương đương 2 – 3 bát cơm)

Protein

55g

15 gam

18 gam

28 gam

Lipid

60g

0

20 gam

20 gam

Sắt

39.2mg

20mg

 

Vitamin A

500 mcg

300 mcg

350 mcg

Bổ sung dinh dưỡng hợp lý chính là chìa khóa giúp thai kỳ khỏe mạnh, hạn chế thấp nhất rủi ro có thể xảy ra trong thai kỳ. Vì vậy, mẹ nên ăn đa dạng thực phẩm, ăn nhiều rau xanh, trái cây, uống nhiều nước, ăn các loại ngũ cốc hạn chế thức ăn không có lợi cho cơ thể như thức ăn nhiều dầu mỡ, đường, muối…

Các loại thực phẩm có lợi cho quá trình mang thai giầu các vitamin và khoáng chất: như Canxi, sắt, axit folic, Kẽm, Vitamin A, Vitamin D, Vitamin E

1.2 Thực đơn đầy đủ dinh dưỡng trước khi mang thai: 

1.2.1 Canxi:

Canxi Là một khoáng chất chính quan trọng cho quá trình tạo xương của thai nhi, chức năng thần kinh và sự đông máu; Do đó mẹ bầu cần chú ý bổ sung 1.200 miligam canxi mỗi ngày.
Canxi có nhiều trong tôm, cua, sữa, cá, đậu, phomai, bông cải xanh, cải xoăn, nước ép trái cây, ngũ cốc…
Bổ xung đầy đủ Canxi trước và trong khi mang thai
                   Canxi có nhiều trong tôm, cua, sữa, cá, đậu, phomai, bông cải xanh, ngũ cốc…

1.2.2 Sắt:

Sắt tham gia tạo huyết cầu tố (hemoglobin), tạo yếu tố miễn dịch, hô hấp tế bào và hỗ trợ khả năng nhận thức của con người.
Trong thời kỳ mang thai mẹ bầu cần bổ xung 1000mg sắt/ngày để tăng lượng máu của mẹ, cung cấp đủ máu cho thai nhi và bù lại lượng máu mất lúc sinh.
Thực phẩm dinh dưỡng giầu chất sắt
                                         Thực phẩm dinh dưỡng giầu chất sắt
Sắt có nhiều trong thịt, cá, lòng đỏ trứng; Các loại nhuyễn thể như: nghêu, sò, ốc, hến; Trong ngũ cốc, đậu, rau có lá màu xanh đậm, bí ngô, phủ tạng động vật và đặc biệt là tiết.

1.2.3 Axit folc:

Axit folic có vai trò sinh học trong việc tạo ra tế bào mới và duy trì chúng. Nó đặc biệt quan trọng trong giai đoạn phân chia và lớn lên nhanh của tế bào như ở trẻ sơ sinh và phụ nữ mang thai; Vì thế mẹ bầu nên bổ xung sớm Axit folic ngay khi bạn biết mình có thai, hoặc lý tưởng nhất là trước khi bạn bắt đầu cố gắng thụ thai khoảng 2, 3 tháng để phòng tránh các dị tật ống thần kinh cho bé.
Thực phẩm dinh dưỡng giầu Axit folic
                            Axit folic phòng tránh các dị tật ống thần kinh cho bé
Acid folic có nhiều trong gan, rau cải có màu xanh đậm (súp lơ xanh, rau chân vịt), mầm lúa mì, men, lòng đỏ trứng, nước cam, các chế phẩm từ sữa, ngũ cốc thô, quả bơ…

1.2.4 Vitamin và yếu tố vi lượng khác:

VITAMIN A:
Vitamin A cần thiết cho sự tăng trưởng, tăng cường miễn dịch và có vai trò quan trọng trong hoạt động thị giác. Vitamin A có nhiều trong dầu gan cá, bơ, sữa, lòng đỏ trứng. Các loại rau củ quả như cà rốt, bầu, bí, gấc, cà chua, rau ngót, rau dền…

VITAMIN D:
Vitamin D cần thiết cho sự hấp thu các khoáng chất như canxi, phospho và thúc đẩy quá trình thành lập xương. Vitamin D có nhiều trong các thức ăn như cá, trứng, sữa, phomai

VITAMIN B1:
Vitamin B1 có vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa glucid. Vitamin B1 có nhiều trong mầm men bia, cám gạo, lúa mì, hạt ngũ cốc, quả hạch, thịt heo, bò, gà…

IỐT:
Tham gia vào quá trình tổng hợp hocmon tuyến giáp. Thiếu iốt dễ dẫn tới bướu cổ, đần độn, tổn thương não. Phụ nữ mang thai thiếu iot có thể gây sảy thai tự nhiên, đẻ non và thai chết lưu.. Nguồn cung cấp iốt tốt nhất là các thức ăn từ biển như cá,cua, tôm, sò, rong biển…

KẼM
Kẽm cần thiết cho quá trình hình thành và hoàn thiện chức năng của AND. Kẽm có nhiều trong tôm cua, sò ốc, hàu, ngũ cốc, sữa và các sản phẩm từ sữa.

VITAMIN C:
Vitamin C đóng vai trò như một chất khử trong các phản ứng thành lập collagen, giúp mau lành vết thương, làm tăng sức đề kháng, hỗ trợ hấp thu sắt, nhờ đó giúp phòng và hỗ trợ điều trị bệnh thiếu máu thiếu sắt. Vitamin C có nhiều trong các loại trái cây chua (chanh, bưởi, cam), các loại rau tươi, cà chua… 

1.3 Cần lưu ý tránh xa những loại thực phẩm có hại

Ngoài việc bổ xung những dưỡng chất cũng như có một thực đơn trước khi mang thai hợp lý giúp mẹ bầu và thai nhi phát triển tốt thì cũng cần phải lưu ý cần tránh những thực phẩm mà mẹ bầu không nên ăn sau đây:

1.3.1 Nhóm thực phẩm:

Hạn chế ăn những thực phẩm tươi, sống: như tiết canh, gỏi, thịt tái, sushi, trứng sống…; những đồ ăn sẵn có chất bảo quản: thịt xông khói, thịt muối, xúc xích, chả giò, pate…;

Hạn chế các loại cá thường bị nhiễm thủy ngân như: cá kiếm, cá thu, cá kình hay các loại thủy hải sản thường nhiễm kí sinh trùng, chất bẩn:  hàu, trai, ốc, hến; ngoài ra cũng cần hạn chế ăn gan động vật

1.3.2 Nhóm rau, củ:

Đu đủ xanh, củ Dền đỏ, rau Sam, Ngải cứu, rau Ngót, chùm ngây, rau Răm Nhãn, Mướp đắng, Dưa muối Gừng, ớt, giá đỗ, măng tươi, khoai tây, sắn, đậu phộng

1.3.3 Nhóm quả:

Hạn chế ăn những qủa nóng và không có lợi cho thai nhi như: táo mèo, Nhãn, vải, Đào, Dứa, Dưa hấu lạnh…

1.3.4 Những đồ uống có cồn, chất kích thích:

Hạn chế và không uống những đồ uống cóc cồn, chất kích thích: như rượu, bia, thuốc lá, cà phê… đây là những chất làm tăng nguy cơ sinh non và sảy thai ở sản phụ
Những nước uống có ga, có hàm lượng đường cao như soda, nước ngọt, nước ép đóng hộp… cũng cần phải hạn chế dùng do làm tăng lượng đường trong máu gây nguy cơ và ảnh hưởng đến khả năng mang thai.

1.3.5 Những loại thực phẩm lạnh, nhiều đường

1.4 Bổ xung các loại Vitamin và khoáng chất 

Ngoài việc bổ xung vitamin E trước khi mang thai để tăng khả năng thụ thai, hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại vitamin tổng hợp dành cho phụ nữ trước và sau khi thụ thai
Trên thực tế, có rất nhiều người không thể hấp thu được các dưỡng chất thông qua quá trình ăn uống thực phẩm trực tiếp, hoặc do quá trình nghén, người bạn sợ hoặc không ăn đủ lượng thức ăn cần thiết. Nhất là 3 tháng đầu thai kỳ. Lúc này, các loại Vitamin và khoáng chất là sự lựa chọn ưu tiên nhằm bổ xung những thiếu hụt về dưỡng chất cho bạn cũng như thai nhi.
Việc bổ xung các loại Vitamin và khoáng chất giúp
Hỗ trợ phát triển não bộ ở thai nhi
   Phòng, chống các dị tật bẩm sinh ở thai nhi
   Ngăn ngừa những biến chứng sau sinh ở người mẹ
Hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại Vitamin và khoáng chất dành cho mẹ bầu trước, trong khi mang thai và sau khi sinh. Các loại Vitamin tổng hợp nổi tiếng hiện có trên thị trường có thể kể đến một số loại sau:
Bổ xung vitamin và khoáng chất trong quá trình mang thai
                             Bổ xung vitamin và khoáng chất trong quá trình mang thai
  • Vitamin tổng hợp cho bà bầu của Nhật như: Pigeon, Elevit, Viên sắt Acid Folic Orihiro Most Chewable Iron, MS 1255 (Trong đó Elevit là loại được tìm kiếm và ưa chuộng nhiều nhất hiện nay)
các loại vitamin và khoáng chất cần thiết cho quá trình mang thai
            Bổ xung các loại vitamin tổng hợp trước và sau khi mang thai
Ngoài ra còn có một số loại vitamin tổng hợp chất lượng tốt như
  • Nature Made Prenatal Multi +DHA; F1 care complex của Mỹ
  • Blackmores Pregnancy Gold của Úc.
  • Pregnacare Plus của Anh.
  • Viên uống Bio Island DHA – Bổ sung DHA của Úc

2. Chế độ dinh dưỡng cho mẹ bầu trong 9 tháng mang thai.

2.1 Trong 3 tháng đầu thai kỳ:

Hầu hết phụ nữ đều trải qua rất nhiều thay đổi – thể chất và cảm xúc – trong ba tháng đầu của thai kỳ đều gặp phải một số triệu chứng ốm nghén khó chịu như: buồn nôn và nôn, mệt mỏi, đau nhức, ợ chua và khó tiêu, thay đổi da và ngứa, đi tiểu thường xuyên, đặc biệt là vào ban đêm. Vì vậy trong giai đoạn này bạn cần có chế độ dinh dưỡng hợp lý để đảm bảo đủ dinh dưỡng cho mẹ và bé.

Chế độ dinh dưỡng trong 3 tháng đầu thai kỳ

Ăn nhiều bữa nhỏ trong ngày, có thể chia 3 bữa chính thành 6 bữa nhỏ.

Ăn nhẹ các bữa giàu cacbonhydrat khoảng 15-20 phút trước khi ra khỏi giường như bánh quy mặn, các loại hạt, ngũ cốc, trái cây sấy khô ít đường.

Lựa chọn các thực phẩm dễ ăn, dễ tiêu hóa, ăn tinh bột kết hợp ưu tiên các loại thực phẩm giàu protein như cá, thịt…;  kết hợp uống sữa ít béo, ít đường vào các buổi sáng tối, hoặc các chế phẩm từ sữa.

Ăn nhiều rau, củ quả hơn trong giai đoạn này. Một số thực phẩm giàu axit folic tự nhiên từ rau màu xanh đậm (Bông cải xanh, cải chíp, cải bó xôi…),  ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu,  Bí đỏ, Cà rốt, măng tây, ngô ngọt, khoai tây, khoai lang,…

Bổ xung vừa phải chất béo như dầu, mỡ, vừng, đậu phộng…, tránh ăn nhiều chất béo để hạn chế tình trạng ốm nghén. Tuyệt đối không ăn các thực phẩm chưa nấu chín, tái, trứng sống… S

ử dụng các loại nước ép sinh tố như: Nước táo ép, cam vắt, sinh tố bơ,…

Uống nước giữa các bữa ăn để tiêu hóa tốt hơn, không nên uống nước trong bữa ăn.

Uống bổ sung sắt, axit folic, đa vi chất theo khuyến nghị của các bác sĩ dinh dưỡng.

2.2 Trong 3 tháng giữa thai kỳ:

Hầu hết phụ nữ cảm thấy tràn đầy sinh lực hơn trong giai đoạn này. Tình trạng ốm nghén giảm dần, bạn bắt đầu tăng cân đều, tử cung mở rộng gấp 20 lần kích thước bình thường, ngực nở và có thể cảm nhận được cử động của thai nhi.

Mẹ cần bổ xung gấp 2,3 lần dinh dưỡng 3 tháng giữa thai kỳ
                                 Chế độ dinh dưỡng trong 3 tháng giữa thai kỳ

Lúc này bé bắt đầu phát triển khung xương, các đặc điểm trên khuân mặt, chân tay và đặc biệt là não cũng phát triển mạnh, vì vậy bạn phải bổ xung dinh dưỡng tăng gấp 2-3 lần so với bình thường để đảm bảo cho sự phát triển của thai nhi.

Chế độ dinh dưỡng trong 3 tháng giữa thai kỳ

5 phần trái cây và rau quả mỗi ngày, trong đó có các loại rau lá xanh (bông cải xanh, cải xoăn, rau bina, cải bắp) để bổ sung axit folic và sắt.

Bổ sung tinh bột, ngũ cốc nguyên cám mỗi bữa sáng như bánh mì, ngũ cốc, khoai tây, mì ống và gạo.

Dùng các sản phẩm từ sữa ít béo 2 – 3 lần/ngày để cung cấp đủ lượng canxi.

Các loại thực phẩm giàu protein như thịt nạc, cá, trứng, đậu lăng, đậu phụ… trong chế độ ăn cho bà bầu hai lần mỗi ngày để đáp ứng các nhu cầu về protein và sắt cho cơ thể mẹ và thai nhi.

Các loại cá giầu omega-3 như cá Hồi, cá Ngừ đại dương.

Đồ ăn nhẹ, bổ dưỡng như trái cây, bánh mì nướng, sữa chua, ngũ cốc thay vì các thực phẩm chứa nhiều muối, đường và chất béo.

Lưu ý không uống các thức uống có cồn, cũng như ăn thực phẩm tái, sống

2.3 Trong 3 tháng cuối mang thai:

Đây là giai đoạn thai nhi phát triển nhanh nhất và tăng cân cuối cùng. Bụng hạ xuống và chuyển động của thai nhi có thể trở nên khá mạnh. Đặc biệt vào tháng cuối của thai kỳ bạn cảm thấy cơ thể mệt mỏi, đau nhức, đi tiểu đêm nhiều hơn, thậm chí mất ngủ… Tuy vậy bạn vẫn cần đảm bảo chế độ dinh dưỡng đầy đủ để thai nhi hoàn thiện các cấu trúc trên cơ thể để chuẩn bị chào đời.

Dinh dưỡng đầy đủ cho mẹ ở cuối thai kỳ
                                  Dinh dưỡng đầy đủ cho mẹ ở cuối thai kỳ

Do đó, chế độ dinh dưỡng cho bà bầu 3 tháng cuối thai kỳ cần chú ý hơn cả. Nhu cầu dinh dưỡng 3 tháng cuối thai kỳ của bà mẹ cũng sẽ có thay đổi về trọng lượng và lớn hơn so với hai giai đoạn trước.

Chế độ dinh dưỡng trong 3 tháng cuối thai kỳ

Năng lượng: tăng thêm 475 Kcal/ngày so với người bình thường. Protein tăng 18g/ngày.

Chất béo: chiếm 20 – 25% tổng số năng lượng (60g chất béo/ngày). Các chất béo không chỉ giúp tăng năng lượng mà còn giúp hòa tan các vitamin min tan trong dầu.

Vitamin: vitamin A (500mcg/ngày), vitamin D (5mcg/ngày), vitamin B12 (2.6mcg/ngày), Vitamin B1(1.4mg/ngày), vitamin C (80mg/ngày), folic (600mcg/ngày)

Chất khoáng: Canxi (1,000mg/ngày), sắt (tăng từ 15 – 30 mg/ngày so với khi chưa mang thai), Kẽm …

Tăng cường những thực phẩm giầu omega 3, DHA giúp phát triển trí não cho bé.

2.3.1 Omega 3 và DHA có nhiều trong thực phẩm nào? 

  • Các loại thủy hải sản: cá Hồi, cá Ngừ, tôm, cua, Hàu, Cá chép…
  • Các loại hạt: như hạnh nhân, óc chó, đậu phộng… là những là thực phẩm giàu DHA và omega 3- rất cần thiết cho sự phát triển trí não của bé.
  • Lòng đỏ trứng gà: Thực phẩm giàu Omega-3 và DHA cho bà bầu. Lòng đỏ trứng gà chứa nhiều protein, sắt, DHA, axit folic tốt cho trí não của bé.
  • Vitamin tổng hợp: Thường các mẹ bầu sẽ được bác sĩ khuyên bổ sung DHA trong các bữa ăn hàng ngày và nếu không đủ có thể bổ sung thêm vitamin tổng hợp với hàm lượng omega-3 và DHA, EPA cần thiết cho hệ miễn dịch và sự phát triển của trẻ, giảm dị tật và các nguy cơ cho trẻ. 
Nguồn dinh dưỡng giàu DHA, Omega 3
                                        nguồn thức ăn giàu DHA, Omega 3

3. Một số lưu ý cho mẹ bầu 

Tham gia các lớp tiền sản dành cho mẹ bầu

Ngoài việc bị tâm lý, sức khỏe và dinh dưỡng thật tốt thì việc tham gia những lớp học tiền sản dành cho những phụ nữ đang có kế hoạch mang thai và chuẩn bị sinh con cũng là một vấn đề được các bà mẹ trẻ quan tâm; Các lớp học tiền sản nhằm trang bị những kiến thức cơ bản về hành trình mang thai và sinh con, tư vấn chế độ dinh dưỡng, chăm sóc bản thân để có thai kỳ khỏe mạnh.
một số địa chỉ học tiền sản uy tín có thể kể đến đó là lớp học tiền sản tại bệnh viện Thu Cúc; Vinmec, Bibomark, Kid plaza, Bệnh viện Việt Pháp, Bệnh viện Hùng Vương…

Những dấu hiệu bất thường trong thai kỳ cần thăm khám ngay

Những dấu hiệu bất thường trong thai kỳ cần thăm khám ngay:

Những dấu hiệu bất thường trong thai kỳ cần đi khám ngay

Đau bụng dưới, ra huyết âm đạo.

Phù mặt, chân, tay hoặc nhìn mờ hoặc đau đầu nhiều

Có cơn ngất hoặc co giật. Nôn ói quá nhiều. Đau rát khi đi tiểu và đi tiểu nhiều.

Không thấy cử động thai sau tháng thứ 4, hoặc cử động thai yếu đi.

Da xanh, mệt mỏi, đánh trống ngực, khó thở. Ra nước âm đạo khi chưa chuyển dạ.

Đến ngày dự sinh mà chưa chuyển dạ.

Hi vọng thông qua bài viết này sẽ giúp các cặp vợ chồng có được cách nhìn toàn diện và lựa chọn được những thực phẩm phù hợp cũng như là có một Chế độ ăn uống khoa học, lành mạnh trước khi có kế hoạch sinh con. Ngoài việc bổ xung thực phẩm phụ nữ trước và trong quá trình mang thai có thể bổ xung thêm các loại vitamin và khoáng chất mỗi ngày để cơ thể khỏe mạnh, tăng khả năng thụ thai cũng như phòng ngừa những dị tật bẩm sinh cho bé, giúp mẹ và bé có một thai kỳ khỏe mạnh, an toàn.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *