Thiết kế trò chơi phát triển vốn từ giúp trẻ thông minh hơn

Để trẻ có thể phát triển ngôn ngữ một cách toàn diện, trẻ cần được dạy vốn từ đủ rộng để trẻ thoải mái diễn đạt ý tưởng của chính mình. Nếu trẻ được phát triển vốn từ ngay từ khi còn bé, trẻ có thể học được thêm nhiều kiến thức mới, và gia tăng được kinh nghiệm sống, phát triển nhận thức nhanh chóng.

Phát triển vốn từ của trẻ

Tại sao phải phát triển vốn từ cho trẻ?

Phát triển vốn từ giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, từ đó trẻ dễ dàng giao tiếp với mọi người và dễ dàng hòa nhập với cộng đồng xung quanh. Sở hữu khả năng giao tiếp tốt sẽ mang lại cho trẻ lợi ích to lớn về mặt tâm lý như: trẻ tự tin hơn, mạnh dạn hơn.

Trẻ từ 3 đến 8 tuổi cần được phát triển vốn từ với số lượng từ và độ khó của từ tăng dần. Điều này hỗ trợ cho trẻ nói chuyện liền mạch với những câu dài hơn, phức tạp hơn. Ba mẹ có thể hỗ trợ con phát triển vốn từ bằng cách thiết kế trò chơi phát triển ngôn ngữ cho trẻ.

Trẻ 3-8 tuổi cần mở rộng vốn từ ngữ

Thiết bị phát triển ngôn ngữ cho trẻ xuyên suốt từ 3-8 tuổi

Mỗi trẻ ở giai đoạn khác nhau cần ba mẹ thiết kế trò chơi khác nhau sao cho phù hợp với độ tuổi của trẻ. Điều này đôi khi khá khó khăn cho nhiều ba mẹ khi không biết phải thiết kế sao cho hấp dẫn, thu hút con, hoặc đơn giản là ba mẹ không có quá nhiều thời gian để có thể chơi cùng con mọi lúc.
Ba mẹ không có thời gian chơi cùng trẻ
Ba mẹ không có quá nhiều thời gian để có thể chơi cùng con mọi lúc
 
Trong trường hợp này, ba mẹ có thể tìm đến sự trợ giúp của thiết bị điện tử không màn hình KidPod.
KidPod là máy nghe nhạc, kể chuyện trẻ em, với mục đích giúp trẻ thỏa thích khám phá các câu chuyện cổ tích, bài hát một cách ấn tượng, qua đó phát triển vốn từ, kỹ năng ngôn ngữ và trí tưởng tượng cùng tư duy độc lập. Một bộ KidPod gồm nhân vật KidPal để trẻ có thể thích thú tương tác, máy KidPod play để phát âm thanh và KidPod App để ba mẹ tải kho thư viện nội dung vào nhân vật KidPal.
Trẻ vẫn có thể học ngay cả khi ba mẹ bận
 
Lợi ích khi dùng KidPod:
  • Thư viện nội dung cho trẻ lớn nhất Việt Nam: 1000+ truyện kể, bài hát, tiếng Việt và tiếng Anh
  • Hướng dẫn bé trong các tình huống khẩn cấp hoặc nguy hiểm hay gặp phải của cuộc sống đô thị
  • Ba mẹ & người thân yêu có thể sáng tạo thêm những nội dung riêng bằng cách ghi lời ghi âm của mình vào KidPal
  • Ba mẹ hoàn toàn kiểm soát nội dung bé tiếp xúc và không quảng cáo
  • KidPod có thể trở thành đèn ngủ và còn chứa âm thanh trắng (white noise) giúp trẻ ngủ ngon và sâu giấc hơn
  • Trẻ có thể tương tác với nhân vật KidPal, từ đó giúp trẻ hào hứng hơn trong việc dùng ngôn ngữ giao tiếp
  • Vì máy không có màn hình, sử dụng nút bấm vật lý. Trẻ chỉ cần đặt nhân vật KidPal lên loa KidPod là có thể độc lập sử dụng máy mà ba mẹ không phải lo hại cho mắt trẻ.

Ba mẹ có thể liên hệ để pre-order KidPod hoặc tham gia các minigame tặng bộ KidPod trên fanpage của KidPod tại fb.com/KidPod.officialfanpage

Trò chơi phát triển ngôn ngữ cho trẻ 3-4 tuổi

Với trẻ 3-4 tuổi, môi trường xung quanh thực sự hấp dẫn với trẻ, bởi đó chứa nhiều điều kì bí, thú vị tạo nên sự ngạc nhiên, tò mò đối với trẻ. Ở đó thế giới động thực vật rất phong phú, đa dạng và thực sự gần gũi với trẻ. Ba mẹ có thể tận dụng điều này để giúp con gia tăng vốn từ một cách chủ động và hào hứng.

Trẻ thích khám phá thế giới động thực vật

 

Dùng tranh ảnh để học tên động thực vật

Ba mẹ nên tạo cơ hội cho trẻ được tích cực, chủ động, khám phá, trải nghiệm và diễn đạt lời nói về thế giới động thực vật. Bằng cách cho trẻ sách trang ảnh cùng tên của động thực vật. Ba mẹ sẽ nói cho con nghe hình ảnh nào có tên gì, và đặt câu hỏi như “Con chỉ bạn gấu ở đâu nào?” hay “Đây là bạn cây gì nhỉ?”  lặp đi lặp lại để con dần thuộc tên.

Dùng tranh ảnh để học tên động thực vật

Tiếp xúc trực tiếp với động thực vật

Nếu có thể, hãy cho trẻ được tiếp xúc trực tiếp với động thực vật đó. Vì như vậy, không chỉ thị giác của trẻ được kích thích, tay trẻ được chạm vào động thực vật sẽ kích thích xúc giác của trẻ, từ đó trẻ sẽ ghi nhớ từ tốt hơn. 

Ngoài ra, khi dạy tên gọi, ba mẹ có thể lồng vào đó những từ miêu tả màu sắc mà trẻ thấy, hay miêu tả xúc giác mà bé cảm nhận được. Từ đó, trẻ sẽ ghi nhớ toàn bộ từ ngữ về động thực vật đó. Sau đó, ba mẹ sẽ hỏi tập miêu tả lại để thực hành sử dụng từ ngữ.

Tiếp xúc trực tiếp với động thực vật

Âm nhạc

Ba mẹ có thể sử dụng âm nhạc để phát triển vốn từ trái cây cho trẻ. Hãy dạy trẻ các bài hát về các loại quả. Mỗi khi ba mẹ cho trẻ ăn trái cây, có thể nhắc lại bài hát này, dần dần trẻ sẽ phản xạ ghi nhớ hình ảnh trái cây đó cùng với toàn bộ từ ngữ trong bài hát.

 

Trò chơi “Chiếc túi kì lạ”

Ba mẹ có thể gia tăng thêm yếu tố bất ngờ bằng cách cho trái cây vào trong túi và yêu cầu trẻ lấy ra một quả bằng đặt câu hỏi “Trái gì đang ở trong túi thần kỳ?”. Việc bất ngờ, không dự đoán trước sẽ gây thú vị cho trẻ. Ba mẹ cũng cần đặt những câu hỏi sáng tạo khác để giữ sự chú ý của trẻ.
 
(Nguồn: Nguyễn Thị Ngọc Châu (2018). PHÁT TRIỂN VỐN TỪ CHO TRẺ MẪU GIÁO 3-4 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ THẾ GIỚI THỰC VẬT. Tạp chí Giáo dục, Số 438 (Kì 2 – 9/2018), tr 23-27)
 
Xuyên suốt trong những cách ứng dụng trên, ba mẹ cần chú ý sử dụng hệ thống các câu hỏi mở, để trẻ có thể nói ra nhiều ý tưởng hơn, và làm cho trẻ được thường xuyên nhắc lại các từ khó, từ mới.

Tạo điều bất ngờ cho trẻ

Trò chơi phát triển ngôn ngữ cho trẻ từ 4-5 tuổi

Kể chuyện

Trẻ từ 4 tuổi có thể đã được đến trường mẫu giáo. Ở đây trẻ sẽ được gặp bạn bè, thầy cô, từ đó tình huống xảy ra sẽ rất nhiều. Ba mẹ có thể gợi mở, khuyến khích con kể cho ba mẹ những câu chuyện con gặp ở trường hàng ngày. Đây là cách vừa giúp con sử dụng từ ngữ thông thạo hơn, vừa giúp ba mẹ nắm được tình hình ở lớp của con, và hiểu được suy nghĩ, cảm xúc của con nhiều hơn.
 
Ngoài ra, ba mẹ vẫn có thể hỏi trẻ kể lại cho ba mẹ nghe những mẩu truyện con xem trên thiết bị điện tử, hay những câu chuyện ba mẹ đã kể, hoặc chính câu chuyện mà bé tự nghĩ ra.
Để trẻ kể chuyện
 

Đóng vai nhân vật 

Ba mẹ cùng chơi trò đóng vai với con. Ba mẹ có thể để trẻ đóng vai những nhân vật trong các câu chuyện ba mẹ đã kể cho bé, hay đóng vai làm một bạn gấu bông nào của trẻ để kích thích trí tưởng tượng của bé. Ngoài ra, trẻ có thể đóng vai của người lớn xung quanh trẻ, và xưng hô theo đúng cách của người lớn để trẻ hiểu mối quan hệ giữa những người thân xung quanh mình, và cũng như gợi cho trẻ nhớ lại những cuộc hội thoại mà trẻ đã nghe thấy trong cuộc sống hàng ngày.

Trẻ đóng vai làm nha sĩ

Hạn chế từ ngữ tiêu cực

Lưu ý trong giai đoạn này trẻ thường bắt chước người lớn sử dụng tất cả từ ngữ mà trẻ nghe được. Nếu ba mẹ vô tình để trẻ học được những từ không hay và nói ra thành lời. Ba mẹ đừng phản ứng quá mạnh mẽ mà hãy giải thích cho bé hiểu những từ đó không nên nói. Vì nếu ba mẹ tỏ vẻ bất ngờ, hay thể hiện bất cứ trạng thái cảm xúc gì khác với thường ngày trên gương mặt, trẻ sẽ cảm thấy thú vị và càng muốn lặp lại từ ngữ này để làm bất ngờ ba mẹ lần nữa. 
LƯU Ý QUAN TRỌNG!
Hạn chế từ ngữ tiêu cực
 
Cũng như ở độ tuổi 3-4 tuổi, trẻ từ 4-5 tuổi vẫn cần thời gian để tiếp thu và luyện tập với những gì đã học. Vậy nên ba mẹ hãy kiên trì lặp lại một từ vựng mới bằng cách này hay cách khác, hoặc đọc đi đọc lại một cuốn sách để giúp những từ ngữ này hằn sâu vào trí nhớ của trẻ hơn, và giúp trẻ dễ dàng sử dụng từ ngữ ấy.
 

Trò chơi phát triển ngôn ngữ cho trẻ từ 5 tuổi trở đi

Tìm từ cùng âm, vần

Nếu trẻ đã được ba mẹ dạy bảng chữ cái, ba mẹ có thể thiết kế trò chơi tìm từ cùng âm, vần để đố trẻ.

Tìm từ cùng âm đầu:

Gợi ý bé tìm ra những thứ có âm thanh bắt đầu với chữ “b” (bánh), “g” (gấu), “x” (xe) hay bất kỳ chữ nào mà trẻ vừa nhìn thấy.
Vật đó có thể ở quanh trong nhà, bạn có thể để trẻ đi quanh trong nhà, vừa là cách vận động, vừa mang lại cảm giác khám phá của trẻ. Nếu trẻ đoán không ra, bạn có thể cho trẻ thêm nhiều đầu mối khác như “Bắt đầu bằng chữ “g”, rất êm, hay ngủ cùng con, con thích ôm bạn ấy”, để bé suy nghĩ tìm câu trả lời. Đáp án là “gấu”.
Tìm từ cùng âm
 

Tìm từ cùng vần:

Tương tự với trò chơi tìm từ cùng âm, trong trò này, bạn gợi ý cho con tìm những từ kết thúc bằng âm thanh giống với từ bạn đưa ra. Ví dụ, đưa ra từ “ba” sẽ có từ cùng vần là “ca”, giống vần “a”. Bạn có thể để trẻ tự tìm cặp từ để giảm độ khó trò chơi.

 

Hát

Những bài đồng dao rất có ích cho trẻ được luyện phát âm từ vựng. Nhiều trẻ phát âm chưa chính xác chủ yếu là do cơ quan phát âm của trẻ chưa linh hoạt, nhạy cảm. Trẻ được tập đi tập lại nhiều lần, thường xuyên trong quãng thời gian dài sẽ tăng khả năng điều chỉnh hơi thở, cách phát âm từ ngữ và giọng nói cho phù hợp với nội dung nói.
 
Ba mẹ cũng có thể dạy con hát bài hát tiếng anh để con có thể linh hoạt trong phát âm ngay từ khi còn bé.

 

Tóm lại

Trẻ cần có vốn từ đủ rộng để trẻ thoải mái diễn đạt ý tưởng của chính mình. Ba mẹ hãy tạo một môi trường để trẻ chủ động và thụ động tiếp thu từ ngữ mới. Ngày nay với sự phát triển vượt bậc của công nghệ, ba mẹ có thể gia tăng trải nghiệm cho trẻ, khiến những trò chơi, bài học trở nên càng thú vị và dễ dàng tiếp thu hơn. 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *